Befana

Strażacka Befana - czyli florenckie pożegnanie okresu świątecznego

sobota, stycznia 07, 2023

Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia

Florencja dosłownie pękała w szwach. Takich tłumów nie widziałam nawet w szczycie okresu bożonarodzeniowego. Zupełnie jakby wszyscy się zmówili i w ten ostatni dzień - dzień Epifanii - chcieli nacieszyć się światełkami i wszystkim co związane ze świętami na kolejne jedenaście miesięcy. Do tego trzeba jeszcze dodać wyprzedaże, które właśnie się rozpoczęły i mamy komplet! 

Głównymi ulicami płynęły rzeki ludzi, mosty wyglądały tak, jakby oblazły je mrówki, a na Piazza della Signoria w czasie befanowego pokazu strażaków, zebrało się tylu gapiów, jakby miała wystąpić jakaś znana gwiazda.

- Vieni giù! Befana! Vieni giù! - krzyczała dziewczynka, którą ojciec trzymał na barana. - Befana buttati!
(chodź na dół! Rzuć się!)
Inny chłopiec tuż obok zachodził w głowę jak ci strażacy tam weszli i już miałam wyjaśnić, że tak naprawdę to barowy taras galerii Uffizi, ale z odpowiedzią pospieszyła mama chłopca. 
- A jeśli spadnie? - dziecięcy głos za moimi plecami był bardzo zaniepokojony, a mnie uderzyło znów to, co wieczór wcześniej przed barem w Biforco. Włosi nade wszystko kochają swoje tradycje - szopka i Befana to duma narodowa. Na pokazie mikołajowym, który był przecież o wiele bardziej spektakularny, bo Mikołaj zjeżdżał aż z wieży Arnolfo, przyszło o połowę mniej ludzi. To Befana wypełniła po brzegi Piazza della Signoria, a te dziecięce okrzyki albo pełne przejęcia albo zagrzewające do zjazdu były wzruszające.

Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
 
- To nowa comandane dei Vigili del Fuoco - objaśniał stojący obok mnie mężczyzna drugiemu, kiedy przed pokazem w Loggi dei Lanzi stanęło kilka osobistości i zaczęło przekazywać sobie mikrofon. 
- Czyli comandanta - wtrącił drugi mężczyzna. 
- Po raz pierwszy szefem strażaków jest we Florencji kobieta. Ja myślę, że to bardzo dobrze. 
- Bardzo dobrze. 
Podobała mi się ta rozmowa i ucieszył fakt, że Florencja umie wychodzić poza utarte schematy. Aż sprawdziłam kim jest nowa komendantka. Marisa Cesario pochodzi z Bari i pełni tę funkcję dokładnie od miesiąca.

Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia

Tak naprawdę naszym powodem zawitania znowu do Florencji nie była Befana, tylko ochota chłopców na kino. Kiedy oni podziwiali nowego Avatara - mnie by na taki film wołami nie zaciągnęli - my spacerowaliśmy po Florencji tym razem zupełnie bez celu. Tłum był niewyobrażalny, więc po spektaklu strażaków zaraz oddaliliśmy się w spokojniejsze rewiry. 

Dom z Kamieni blog, Sekrety Florencji

Pogoda była bajeczna. Taka zima mogłaby trwać do wiosny! Nawet Włosi zdjęli czapki i porozpinali kapoty. Słońce znów weszło na scenę i po południu podarowało piękną złotą godzinę. 
Udało się na sekundkę wściubić nawet nos do Santa Maria Novella, która czekała na mszę i blaskiem z otwartych wrót kusiła przechodniów. 

Napatrzyłam się jeszcze raz na iluminacje, pożegnałam w duszy świąteczny czas i bardzo zmęczonym krokiem ruszyliśmy w stronę parkingu. 

Dziękuję za zabawę w rozwiązanie wczorajszej zagadki. Oczywiście w rolę Befany wcielił się Tomek i był w tej roli fantastyczny. To też dlatego, że Tomka wolontariat to praca z dziećmi, więc maluchy nie są mu straszne - powiedziałabym nawet, że ma do nich świetne podejście. Dla mnie było to wzruszające, bo pokazało "cykl życia", niezwykłe koło... Jednego dnia wyciągasz małe łapki po skarpetę pełną łakoci, a chwilę później sam siedzisz z garbem, chustą na głowie i doklejonym nosem, a dzieci robią sobie z tobą zdjęcia. Czy potrzeba lepszych dowodów na wariacką galopkę czasu?

Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia
Dom z Kamienia 6 stycznia we Florencji i zakończenie świąt Bożego Narodzenia

I tak oto budzimy się, a na świecie jest już 7 stycznia. Przed nami w najbliższych planach karnawał i oczekiwanie na wiosnę. Święta - przewspaniałe święta - są już historią. Dziś rano, kiedy kawa przyjemnie pyrkotała, ściągnęłam na dobry początek kalendarz adwentowy i zebrałam dekoracje z kuchni na jedną kupkę. Jak tylko skończę lekcje, rozprawię się z choinką. Nic a nic nie opadła, więc jest szansa, że główny korzeń nie był uszkodzony i że drzewko dołączy do innej choinki w ogrodzie przy świętej Barbarze.

Pięknego dnia!

BUTTARSI to znaczy RZUCIĆ SIĘ 

Befana

Do Biforco powraca Befana i tłumnie jest witana...

piątek, stycznia 06, 2023

Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog

- La Befana! La Befana! - wołały dzieci i biegły w odwrocie, w podekscytowaniu w stronę baru. 
Chwilę potem zza rogu wyłoniła się ONA. Przygarbiona, siwa, w znoszonych ubraniach, z miotłą i worem pełnym "skarpet" z łakociami.  
Befana to magia! Befana w Biforco to magia i taki klimat, że można nam pozazdrościć. Grzane wino, ciambellini, radość, tłum dorosłych i dzieci. 
Patrząc wczoraj na ten spektakl pomyślałam, że Befana roztacza o wiele większą magię niż święty Mikołaj. 
  
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog 

Kiedy wczoraj "staruszka" usiadła na krześle i zaczęła obdarowywać dzieci, cisnął się wokół niej tłum starszych i młodszych. Niektórzy dotykali jej garba, bo to podobno przynosi szczęście, inni przyglądali się z zaciekawieniem - kto to jest? Komu w tym roku przypadła ta rola. Wtajemniczeni zachwycali się i komplementowali. 

Befana odtańczyła z dziećmi kółko graniaste, zapozowała do zdjęć i oddaliła się w mroku styczniowej nocy. Niedługo potem nad rzeką zapłonął stos. To symbol odradzania się matki natury. Na stosie pali się między innymi gałązki z przyciętych winorośli.

- Spalili ją? - zapytało jakieś dziecko.
- Nie, nie spalili! Spokojnie! Wróci dziś w nocy... 

Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog

Befana jest według mnie jedną z piękniejszych włoskich tradycji. To czas tak bardzo dla dzieci, czas pełen emocji, zaskoczenia i właśnie magii. Poza tym to tradycja tylko włoska, niewygłaskana, niewylukrowana jak święty Mikołaj z reklamy coca coli. Uwielbiam Befanę! A w tym roku uwielbiam ją podwójnie!
Odgadnięcie, kto tym razem wcielił się w oskarową rolę?

Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog

I tak oto dobiliśmy do świątecznego brzegu. Jak mówi włoskie powiedzenie: L'Epifania tutte le feste porta  via - czyli Epifania, zabiera ze sobą święta. Kończy się okres bożonarodzeniowy. Jutro rozbieram choinkę, wszystkie ozdoby wędrują na strych, a ja czekam na wiosnę.  
Ale, ale! Dziś oczywiście jeszcze świętujemy! Przed nami miłe plany, a przed pokojami chłopców Befana zostawiła kilka drobiazgów! Niech to będzie dobry dzień Buona Epifania!

ZABRAĆ to po włosku PORTARE VIA (wym. portare wija)

Oczywiście na tę okoliczność powstała ROLKA, a Mario zmontował dłuższy materiał

Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog
Befana a Biforco 2023 Dom z Kamienia blog

Befana

Epifania tutte le feste le porta via.

niedziela, stycznia 06, 2019


- Mamusiu, patrz! Spalą nam Befanę! I co teraz będzie? - mały chłopczyk wołał przestraszony, kiedy pod ustawiony nad rzeką stos podkładano ogień.
- Nie, nie spalą. To znaczy spalą, ale nie tą prawdziwą, tylko kukłę.
- Na pewno? 
- Na pewno. Nie martw się. 
- Bo kto wtedy przyjdzie do nas w nocy?
- Zobacz Befana już sobie poszła, będzie miała tej nocy dużo pracy! Wszystkie dzieci na nią czekają.


Rzeczywiście pewnie wszystkie dzieci we Włoszech spały tej nocy wyjątkowo niespokojnie, wyczekując niecierpliwie poranka. Małe dzieci i te większe też. Choć czas mija nieubłagalnie to i w Kamiennym Domu przy kominku zawisły dwie skarpety z wizerunkiem starej wiedźmy, a tuż obok Tomek zostawił kieliszek wina i cząstki pomarańczy. Rankiem natomiast zwlókł się z łóżka już przed ósmą, co dla niego w wolny dzień jest godziną absolutnie nieludzką. Radość była ta sama, jak wtedy gdy byli małymi dziećmi i kiedy dopiero odkrywali uroki włoskiej tradycji.


Wczoraj wieczorem natomiast stało się zadość innej tradycji - naszej lokalnej tradycji. Do Biforco znów zawitała Befana (sami wiecie kto!), której tak jak rok temu i dwa lata temu osobiście pomogłam się „wystroić". 
Przed barem tłum ludzi, zapach grzanego wina, świeże, smażone piadiny i słodkości. Tradycja trwa już od dawna. Kiedyś dzisiejsi rodzice, przychodzili jako maluchy ze swoimi rodzicami i tak lata mijają, a Befana każdego roku wieczorem 5 stycznia niezmiennie do Biforco powraca. 


Impreza zakończyła się oczywiście stosem płonącym nad rzeką, gdzie kukła została spalona na znak odradzania się Matki Natury. Więcej o całej tradycji, o legendzie Befany pisałam już nie raz, więc nie będę się powtarzać, ale za to zapraszam Was na krótki filmik. Przeżyjcie z nami tegoroczną Befanę w Biforco!


Znane włoskie przysłowie mówi: Epifania tutte le feste le porta via, czyli Święto Trzech Króli kończy okres bożonarodzeniowy. Od jutra zaczyna się Karnawał, a na blogu wracamy do San Leo. Dobrego świętowania!